Zemra, ajo që ne jemi, udha nga embrioni në dritë

Nga Albert Vataj

Ajo troket dhe rreh ritmikisht, pulson brenda kafazit të kraharorit si një zog i etur për fluturim, një krijesë e gjallë që refuzon të heshtë. Është forca e padukshme që na ngre drejt qiejve të dëshirave, motori sekret që na shtyn të sfidojmë thellësitë e dhimbjes dhe dallgët e harresës, të ngjitemi në lartësitë e emocioneve dhe të prekim majat e ëndrrave tona më të guximshme.

Kjo është zemra, tiktaku i pagabueshëm i orës së jetës, gjëmimi i heshtur por i fuqishëm i ndjenjave. Ajo nis udhëtimin e saj me ne që në errësirën e ngrohtë të embrionit, si shkëndija e parë e ekzistencës, dhe pushon vetëm kur fiket drita e fundit e qenies sonë. Në fund të fundit, zemra nuk është thjesht një organ; ajo është vetë skica e asaj që ne jemi.

Udha nëpër Gjurmët e Plagëve

Udhëtimi i saj nuk matet me kilometra, por me rrahje, me psherëtima dhe me plagët që na mësojnë të ecim ndryshe, me një hap më të rëndë por më të sigurt. Është udhëtimi më i vështirë që një njeri mund të ndërmarrë, sepse nuk përshkon botën jashtë, por vetë labirintet e qenies sonë. Çdo hap lë një shenjë në këtë pëlhurë të ndjeshme dhe çdo shenjë bëhet një mësim, një tatuazh shpirtëror që tregon se nga kemi kaluar.

Ne hyjmë në jetë të paprekur, duke besuar me naivitet se dashuria do të jetë mburoja jonë nga çdo dhimbje. Por koha na mëson të kundërtën: është pikërisht dhimbja ajo që i jep dashurisë peshën e saj specifike, vërtetësinë dhe kuptimin e saj më të lartë.

Vetëm pasi kemi humbur diçka që e quanim tonën, pasi kemi falur atë që dukej e pafalshme, pasi kemi rënë në gjunjë e jemi ngritur sërish me pluhurin e zhgënjimit mbi supe, arrijmë të kuptojmë një të vërtetë të madhe: zemra nuk është një strehë që duhet izoluar dhe mbrojtur nga plagët, por një vatër ku zjarri i jetës farkëton, përmes zhurmës dhe nxehtësisë, njeriun që jemi të destinuar të bëhemi.

Gdhendja e Mençurisë

Çdo zemër fillon e pafajshme, e pastër si një fletë e bardhë, por mençuria nuk shkruhet aty me bojë, ajo gdhendet me daltën e kohës dhe të sprovave. Zemra nuk ishte menduar kurrë të mbetej e paprekur, e lëmuar apo sterile. Ishte menduar të thyhej nga e vërteta e zhveshur, të zbutej nga pikëllimi që lan çdo mendjemadhësi, të përulej nga humbja dhe të riformësohej, si balta në duart e një skulptori, nga dashuria.

• Çdo tradhti rrëzon një iluzion të ngritur mbi rërë, duke na kthyer te realiteti.
• Çdo lamtumirë gdhend një copëz të re të njeriut që mendoje se duhej të ishe, duke të treguar se kush je në të vërtetë.
• Çdo lot i derdhur në vetmi i jep shpirtit një trajtë të re, një shkëlqim që vetëm uji i pastër i dhimbjes mund ta dhurojë.

Një ditë, papritur, kupton se nuk po përpiqesh më të riparosh apo të ngjitësh thërrmijat e zemrës që kishe dikur. Po ndërton një tjetër nga e para – një zemër më të mençur, më të butë me të tjerët, por të pamundur për t’u manipuluar apo thyer nga të njëjtat erëra.

Kujt i Takon Fortësia?

Disa njerëz trashëgojnë një zemër të bukur, të mbrojtur nga stuhitë, si një dhuratë të paprekur nga fati. Të tjerë e ndërtojnë atë ditë pas dite, me duar që u dridhen nga lodhja, mbi rrënojat e ëndrrave të thyera, me një qëndrueshmëri të heshtur dhe me një guxim të egër që vetëm jeta, në laboratorin e saj të sprovave, di ta farkëtojë.

Zemrat më të forta nuk janë ato që qëndruan të mbyllura në arka prej guri dhe nuk u thyen kurrë. Janë ato që, pasi u copëtuan në mijëra pjesë, gjetën forcën të mblidhnin veten dhe zgjodhën të dashurojnë përsëri – pa humbur dinjitetin dhe pa harruar veten.

Ndoshta pjekuria e vërtetë nuk është mungesa e plagëve apo mohimi i tyre, por arti se si mësojmë t’i mbajmë ato si medalje të jetës, pa lejuar që të na errësojnë dritën e shpirtit. Sepse vlerësimi i një zemre të vërtetë nuk bëhet nga sa pak ka vuajtur apo sa e kursyer ka qenë, por nga sa shumë ka ditur të falë kur bota priste hakmarrje, të besojë kur gjithçka ftonte në dyshim, dhe të dashurojë sërish kur zhgënjimi thoshte “mjaft”.

Në fund të këtij udhëtimi të gjatë nga embrioni në dritë, njeriu nuk shpëtohet nga një zemër që mbeti e paprekur dhe e ftohtë, por nga ajo zemër që, edhe pse e mbushur me vraga, kujtime, zhgënjime e lot, vazhdon të rrahë me të njëjtën fisnikëri kryeneçe. Ajo shpëtohet nga ajo zemër që, përballë çdo errësire, zgjedh dritën në vend të hidhërimit dhe dashurinë në vend të frikës.