Asgjë nuk mund ta zhbëjë filozofinë e lirisë dhe shtetin e Kosovës

Nga Dorian Koçi

Hashim Thaçi ka dëshmuar gjatë gjithë formimit të tij politik se, që në vitet e rinisë, e ka parë arsimin, kulturën dhe identitetin kombëtar si pjesë të pandashme të aspiratës për liri. Në këtë rrugëtim, ai gjeti te historia e Drenicës, por edhe te kujtesa e pothuajse çdo familjeje shqiptare në Kosovë, metaforën e një lirie të kërkuar dhe të paguar me sakrifica të mëdha.

Historia europiane na dëshmon se liria nuk është vetëm një aspiratë politike. Që nga Iluminizmi, ajo është shndërruar në një prej parimeve themelore të mendimit politik modern, e lidhur ngushtë me dinjitetin njerëzor, të drejtat, humanizmin dhe idenë e shtetit si shprehje e vullnetit dhe sigurisë së qytetarëve.

Në këtë kuptim, historia e Kosovës nuk mund të shkëputet nga historia më e gjerë europiane e përpjekjeve për liri, dinjitet dhe vetëvendosje. Në fundin e shekullit XX, në një hapësirë të traumatizuar nga lufta dhe represioni, UÇK-ja dhe udhëheqësit e saj u shfaqën si një prej faktorëve qendrorë të kësaj përpjekjeje. Për shumë shqiptarë të Kosovës, lufta u shndërrua në një moment vendimtar të një procesi historik që do të çonte më pas drejt krijimit dhe konsolidimit të shtetit të Kosovës.

Shtetet mund të përballen me kriza, kufijtë mund të kontestohen dhe aktorët politikë mund të gjykohen nga historia në mënyra të ndryshme. Por ideja e lirisë, kur është rrënjosur në kujtesën kolektive dhe në përvojën historike të një shoqërie, nuk zhbëhet lehtë.

Kosova është sot një realitet shtetëror i krijuar përmes një procesi të gjatë historik, politik dhe ndërkombëtar. Filozofia e lirisë që e ushqeu këtë proces mbetet pjesë e kujtesës së saj.

Prandaj, historia nuk është vetëm kujtesë e së kaluarës. Ajo është edhe një dëshmi se aspiratat për liri, dinjitet dhe drejtësi mund të kalojnë përtej brezave.

Asgjë nuk mund ta zhbëjë filozofinë e lirisë!